In en om Den Haag lagen oorspronkelijk diverse Kastelen. Na
de vestiging van de Graaf van Holland aan de rand van het Haagse Bos en
de bouw van de Nieuwe Zaal (Ridderzaal) kwamen er meer Ridders
deze kant op. Op de hoek van straten die we nu Kneuterdijk en Lange Vijverberg noemen stond een kasteel van de Heren van
Wassenaar en op het latere Korte Voorhout stond een ander
Kasteel-complex.
Binckhorst werd circa 1300
gebouwd langs de Vliet en Kasteel Westerbeek verrees circa 1430 tussen Ridderzaal en
Loosduinen (bij de huidige Beeklaan).
Dat de Ridderzaal ooit onderdeel
uitmaakte van een Kasteel, compleet met dikker muren, wachttorens, grachten, ophaalbruggen
en grote poorten is bijna niet meer voor te stellen. Wat bleef is een torentje uit 1420
(nu het "Torentje van de Minister President"), de 15e eeuwse Gevangenpoort, een eenvoudig monument voor de Spuipoort
en een heel klein restant van de (ooit dubbele) slotgracht tussen "het Torentje"
en Mauritshuis.
De Kastelen op het Voorhout en de Vijverberg werden al voor
het eind van de 80 jarige oorlog gesloopt. Westerbeek werd in 1794 afgebroken en ook het
oude Binckhorst is verdwenen. Op dezelfde plaats is echter nog wel een 17e eeuws kasteel
(Binckhorst) te vinden. Je moet echter goed zoeken tussen de 20e eeuwse nieuwbouw.
Een ander Kasteel in de omgeving van de Ridderzaal was Ter
Noot.
Kasteel Ter Noot was een imposant 16e eeuws bouwwerk met
muren, grachten en poorten aan de zuidelijke rand van het Haagse Bos, waar nu de wijk Bezuidenhout ligt. Het werd in 1596 gebouwd.
Omstreeks 1855 waren de poorten en grachten grotendeels
verdwenen en restte slechts een vervallen poort. Het complex met de drie bijzonder daken
werd een landhuis, dat men in 1864 heeft afgebroken om plaats te maken voor 19e eeuwse
nieuwbouw. De nieuwe huizen en straten hebben het geallieerde bombardement (3 maart 1945)
echter niet overleefd.
Nu vinden we op de plaats waar ooit het Kasteeltje stond
het ministerie van Landbouw en Visserij bij de Utrechtse Baan. Dit complex vindt men thans
een belangrijk monument, maar het ondergaat de komende jaren toch een flinke gedaante
verwisseling. Veel glas, veel groen, veel moderne snufjes, maar helaas niets (anders dan
de naam van een tramhalte) dat nog herinnert aan het mooie kasteeltje.
