Door Chris Schram

Het (verdwenen) Centrum van Den Haag

Alexanderveld
(Archipelbuurt)

Vlak buiten de Singelgracht, tussen oud Den Haag en Scheveningen, lag tot de jaren '50 van de 20e eeuw het Alexanderveld.

Rondom het veld stonden enkele schitterende panden, waaronder het gebouw van de Louisa Stichting (later Louisa State). Dat was een internaat dat in 1869 is opgericht. Het het stond aan het nog altijd bestaande Alexanderplein aan de westkant van het Alexanderveld. Aan het eind van de jaren '60  is het gesloopt.

Aan de noordkant van het Alexanderveld lag een gracht en direct daarachter bevond zich de Alexander kazerne. De gracht bestaat nog steeds, maar lijkt tegenwoordig meer op een sloot. Scheepvaart is er niet meer mogelijk. De kazerne is net als het prachtige gebouw van de Louisa Stichting  aan het eind van de jaren '60 afgebroken.

Aan de oostkant van het Alexanderveld lag een gracht met aan weerszijden herenhuizen. De huizen staan er nu nog steeds, maar de gracht is begin 20e eeuw gedempt. Nu ligt daar het Nassauplein.

Aan de zuidkant van het Alexanderveld ligt de Javastraat.

Het Alexanderveld werd vooral gebruikt door de Cavelarie. Soms stond er echter een Circus,  zoals het wereldberoemde Circus Barnum en Bailey uit de Verenigde Staten in 1901.

Na de Tweede Wereldoorlog werd het Alexanderveld vol gebouwd. De naam veranderde in Burgemeester de Monchyplein. Nu staan daar enkele woningen en torenflats in een soort modern-Classicistische stijl.

---

Op de foto hier linksonder (met kerktoren) het Renswoude huis. Een nog bestaand internaat in Benoordenhout. De zwart wit foto's zijn van het oude internaat aan het Alexanderveld. De kleurenfoto rechtsonder was het Louisa State gebouw in Baarn. Het internaat waar ik zelf op gezeten heb.

Dat gebouw heeft men daar gelukkig niet afgebroken.

 

De Louisa Stichting aan het Alexanderplein was oorspronkelijk een jongens internaat. Later kwamen er ook meisjes naar Den Haag.

In de Tweede Wereldoorlog werd het gebouw ontruimd. De jongens verhuisden naar een nabij gelegen gebouw aan het Nassauplein (een in 1900 gedempte gracht). De meisjes verlieten Den Haag en verbleven gedurende de oorlogsjaren in Arnhem.

In 1948 werd het gebouw aan het Alexanderplein weer in gebruik genomen, maar in de jaren '60, toen het ongeveer een eeuw bestond, verhuisde het internaat naar Baarn.

Daar, in het kleine stadje in het Gooi, heb ik zelf ook op dat internaat gezeten. Ik woonde er tussen 1981 en 1984. Over die jaren zou ik eigenlijk ook een meer dan 400 pagina's grote site kunnen maken, het waren -net als mijn jaren op het Haagse Groen van Prinsterer college- gouden jaren, die ik nooit had willen missen.

Het pand aan het Alexanderplein was schitterend. Het heeft helaas plaats moeten maken voor het hoofdbureau van politie.

Internaat Louisa State heeft bestaan tot en met de lente van 2002.  De leden van het bestuur, voornamelijk vrijmetselaren, hebben in 2001 besloten om het te sluiten. 8 juni van dit jaar was er een grote reünie en dat was meteen 'het einde' van het internaat dat meer dan 130 jaar heeft bestaan.

 

 

• Burgemeester De Monchyplein