Den Haag is nooit een "vestigsstad" geweest, zoals bijvoorbeeld Amsterdam, Utrecht, Amsterfoort en Leiden. In 1625 is men wel
begonnen met de aanleg van ravelijnen en andere vestingwerken, maar deze moesten op last
van de Staten van Holland (na aandrang van Delft) weer worden afgebroken.
Hoewel de stad nooit werd omgeven door
stadsmuren, bezat (bezit) het wel enkele 'toegangs' poorten.
Op de huidige "Parkweg" (voorheen Nachtegaallaan) lag in de 17e
eeuw een toegangspoort ingeklemt tussen de woningen en ook bij de Prinsessegracht
stond een toegangspoort. Bij deze poort waren zelfs enkele muren te vinden.
Den Haag had dus geen stadsmuren, maar bij het
Grafelijk paleis bevonden zich wel muren en brede grachten. Om
bij het Buitenhof te komen moest men door de Gevangenpoort.
Die poort heeft tot het begin van de 19e eeuw
ook daadwerkelijk dienstgedaan als gevangenis.
Ook aan de andere kant van de Hofvijver
(ongeveer op de hoek van de Korte en Lange Vijverberg) stond
(tot 1630) een soortgelijk poortgebouw, deze gaf toegang tot de "doelen", een
schietterrein. Deze poort is verdwenen toen de Lange en Korte
Vijverberg werden aangelegd. Er voor in de plaats kwam de Mauritspoort
(die ook wel Grenadierspoort wordt genoemd).
Deze poort bestaat nog steeds, evenals de Gevangenpoort.
Een poort die helaas niet langer bestaat is de
zogenaamde Spuipoort.
Spuipoort
circa 1500
Dit imposante poortgebouw (compleet met torens
en ophaalbrug) gaf toegang tot het Binnenhof vanaf de huidige
Hofweg. De poort lag -sinds circa 1300- op een eiland (tussen twee grachten). Zodra
je over de eerste ophaalbrug gekomen was en de poort was gepasseerd, lag er nog een gracht
(met brug) achter. Het grafelijke paleis was derhalve heel goed
te verdedigen.
Een poort die veel op de Spuipoort leek stond
tussen (plus/minus) 1300 en 1400 op de plaats waar nu de Gravenstraat ligt, vlak voor het
Achterom (dat direct langs de brede muren liep.
